Vergankelijkheid

De fotografen van de bespreekgroep van Fotogalerie Lichtzone hebben zich in het thema ‘vergankelijkheid’ verdiept. Dat heeft geleid tot een gevarieerde expositie met zeer uiteenlopende beelden. De bezoeker van de galerie zal in elke foto wel iets kunnen vinden wat verwijst naar de onherroepelijke eindigheid van, ja, van alles eigenlijk. Ondanks dat somber stemmende inzicht is er volop gelegenheid te genieten van de geëxposeerde foto’s.

Alles gaat kapot, alles vergaat. Soms gaat het snel, soms duurt het wat langer. Vaak gaat het zo langzaam dat je het niet eens merkt. Dan zie je het pas als je een poosje niet gekeken hebt. Hoe dan ook, uiteindelijk zal nergens iets van overblijven.

Wij mensen hoeven ons niks te verbeelden. Ja, we zijn ontzettend slim, we doen de ene uitvinding na de andere, we verzinnen van alles om voormalige onmogelijkheden mogelijk te maken. We proberen ons bestaan te rekken met overbodige supplementen, absurde vitamine-infusen en onnodige total body scans. Alsof het niks is. We nemen het aan als volkomen vanzelfsprekend. We gedragen ons of we beschikken over het eeuwige leven.

Maar volgens de vanitas-gedachte komen we van een koude kermis thuis. Eeuwigheid is een illusie. Alles is vergankelijk en vergeefs. En ijdel, in de betekenis van leeg, zinloos en eindig. Traditionele vanitas-stillevens staan bol van symbolen die ons daarop wijzen. Schedels herinneren ons aan de onvermijdelijke dood, klokken en zandlopers aan het tijdelijke van het bestaan. Rottend fruit waarschuwt voor de vluchtigheid van het zijn. Het is maar goed dat de meesten van ons niet gedurig rondlopen in het vreugdeloze besef van dat onafwendbare einde.

Ook de beelden op deze expositie zitten vol associaties met afbraak, dood en verval. Het is een wonderlijke paradox dat die beelden, in al hun intrigerende naargeestigheid, een ware schoonheidsbeleving teweeg kunnen brengen.

Jan Bommerson

augustus 2026